elementary OS Loki - Yenilikleri ve Kurulum Sonrası Yapılacaklar

Yaklaşık 2 yıl boyunca tek işletim sistemi olarak Ubuntu kullandım. Yeni sürümlere hemen güncelleme yapıyordum fakat her yeni sürümde yapılan değişiklikler nedeniyle stabilite sorunları, uygulama sorunları vb. sorunlar yaşıyordum. Sorunların bazıları: Açılış ve kapanış esnasında takılmalar, tweak tool ile yapılan ayarların kaydedilmemesi gibi..
Diğer dağıtımları araştırırken elementaryOS ile karşılaştım, görünüm olarak sade oluşunu beğendim. Fakat Mac'e benzemesi hoşuma gitmedi.

elementaryOS, Ubuntu'nun LTS sürümleri üzerine geliştirme yapılarak sunulan bir dağıtım. En avantajlı yanı şu: En 2 yıl boyunca sürüm güncellemek zorunda kalmadan mevcut işletim sisteminizi kullanabiliyorsunuz. Her geçen gün aldığı güncellemeler ile stabilitesi iyice artıyor. Beraber gelen uygulama sayısına bakıldığında Ubuntu ile arasında büyük bir fark var. Kullanmayıp kaldırmak isteyeceğiniz uygulama sayısı en fazla 2-3 olacaktır.
Performans olarakta Ubuntu'dan önde olduğu söylenebilir.

Kullandığım elementaryOS sürümleri ise Freya ve Loki, Loki 9 Eylül 2016'da dağıtıma sunuldu. Loki Ubuntu 16.04 sürümü üzerine geliştirilmiş versiyondur. Ubuntu 16.04 çıkış tarihinden 5 ay geçmiş olması nedeniyle, ilk çıktığı zamandaki hataların olmayacağı öngörülebilir..
Ayrıca elementaryOS'un yeni sürümlerine güncelleme ile değil temiz kurulum ile geçiş yapılabiliyor. Bu durum "temiz" olması açısında güzel fakat baştan kurulum yapılacağı için mevcut sistemin yedeklenmesi uğraştırıcı olacaktır. Uzun süredir Ubuntu ile yaşadığım sorunlardan dolayı kendi yedeklemeleri planlı bir şekilde alabiliyorum.

elementaryOS Loki preview


elementaryOS Loki ile gelen yenilikler
  • Yeni indikatör paneli
  • Yenilenen bildirim merkezi
  • Yeni ve yeniden tasarlanan sistem ayarları
  • Geliştirilmiş çekirdek uygulamaları
  • Medya paylaşım ayarları
  • Ebeveyn kontrolü
  • Yeni uygulama merkezi

Bunların yanında yenilenen tasarım, Linux Kernel 4.4 kullanıyor olması donanım ile arasındaki uyumun arttırıldığı anlamına geliyor, gizlilik ve günvenlik geliştirmeleri ve dahası..
Diğer yenilikler için buraya gözatabilirsiniz

Sıra geldi kurulması gereklenlere ve benim özel olarak kullandığım programların açıklamalarına...

elementaryOS Loki Kurulumdan Sonra Yapılması Gerekenler


Kurulumun hemen sonrasında sistem güncellemelerini yaparak uygulama kurulumlarına geçebilirsiniz..
İlk olarak repository ekleyebilmek için şu komutla başlıyoruz.
sudo apt-get install software-properties-common -y

Sonrasında kısıtlı ilaveleri dahil ediyoruz..
sudo apt-get install ubuntu-restricted-extras -y


Kurulum işlemleri


Kendi kullandığım programlar
filezilla - FTP istemcisi
vlc - Medya oynatıcı
meld - Dosya karşılaştırma ( diff )
bless - Hex editör
shutter - Ekran görüntüsü çekme ve düzenleme
rar - RAR arşivlerini açabilmek için
gimp - Gelişmiş resim düzenleme aracı ( PS alternatifi )
kazam - Ekran videosu kaydetme ve ekran görüntüsü çekme
kdenlive - Gelişmiş video ve ses düzenleme aracı

Burada yazdığım uygulamalar Ubuntu'nun kendi repolarında bulunuyor. Bu sayede tek satırlık komut ile hepsini topluca yükleyebilirsiniz.
sudo apt-get install filezilla vlc meld bless shutter rar gimp kazam kdenlive -y

Yine orijinal repolarda bulunan python kütüphanelerinden lazım olanları yüklüyoruz.
sudo apt-get install python-gpgme python-appindicator python3-cairo python3-xlib python-pip python-pyudev -y

Buradaki kütüphaneler, kullandığım diğer uygulamaların / indikatörlerin çalışması için gerekli olan kütüphaneler. python-pip ise
sudo pip install şeklinde python paketi yüklemenizi sağlayan pip uygulamasıdır.

Şimdi yükleyeceğimiz uygulamalar için kendi repository lerini eklememiz gerekecek.
Komutları vermeden önce önemli bir bilgi vereyim; Her repository ekledikten sonra apt-get update ile güncelleme yapmanıza gerek yok. Ekleyeceğiniz tüm repository leri ekledikten sonra bir kez yapmanız yeterli olacaktır. Bu size hem zaman hem de internet kotanızdan tasarruf yapmanızı sağlayacaktır.

elementary-tweaks - Sistemin kendisinde ayarlanabilir olmayan bazı özel ayarları yapmanızı sağlayan bir araçtır. Aşağıdaki vidyodan hangi ayarları içerdiğine gözatabilirsiniz. Bu ek ayarlara Sistem Ayarları kısmından ulaşabilirsiniz.

sudo add-apt-repository ppa:philip.scott/elementary-tweaks
sudo apt-get update
sudo apt-get install elementary-tweaks


elementaryplus - elementarOS'un kendi stiline uygun olarak hazırlanmış indikatör ikonlarını aktif etmenize yarar. Böylece daha uyumlu bir indikatör paneline sahip olacaksınız.
İkonlar
elementaryOS+

elementary+ Configurator

sudo add-apt-repository ppa:cybre/elementaryplus
sudo apt-get update
sudo apt-get install elementaryplus


touchpad-indicator - Touchpad ayarlaması yapabileceğinzi olmazsa olmaz bir indikatör fakat 16.04 de çalıştıramadım. Synaptics drivers ile ilgili bir problem çıktı. Diğer türevlerde denemediğim için ekliyorum..
my-weather-indicator - My Weather uygulaması ise bulunduğunuz yerin hava durumunu belirli periyotlar ile görüntülemenize yarıyor. 4 farklı servis kullanma imkanı sunuyor. Ayrıca ölçü birimlerini de istediğiniz gibi seçebiliyorsunuz.
my-weather-indicator
sudo add-apt-repository ppa:atareao/atareao
sudo apt-get update
sudo apt-get install touchpad-indicator
sudo apt-get install my-weather-indicator


libreoffice - Olmazsa olmaz uygulamalardan bir tanesi, Microsoft Office alternatifi olabilecek ücretsiz ve kaliteli bir ofis çözümüdür. İçerisinde 6 ayrı uygulama barındırıyor. Bunların neler olduğunu ve neye yaradıklarını resmi sitesinden öğrenebilirsiniz.
sudo add-apt-repository ppa:libreoffice/ppa
sudo apt-get update
sudo apt-get install libreoffice


telegram - WhatsApp alternatifi olarak görülen fakat daha üstün yanları da bulunan bir mesajlaşma uygulaması olan Telegram, bilgisayarınızda aktif olarak çalışabiliyor. Yani whatpsapp gibi her iki cihazın da aynı ağa bağlı olması gerekmiyor. Telefonunuz kapalı olsa bile sorunsuzca kullanabiliyorsunuz..
sudo add-apt-repository ppa:atareao/telegram
sudo apt-get update
sudo apt install telegram


sublime-text - Kullandığım metin editörleri içindeki en iyisi diyebilirim. Hız ve performans açısından diğerlerinden her zaman bir adım önde. Ücretli bir uygulama fakat illa lisans almanız konusunda size bir süre vermiyor. İstediğiniz kadar ücretsiz olarak kullanabiliyorsunuz sadece arada lisans almanız konusunda uyarı mesajları gösteriyor. Bu süreçete özellik kısıtlaması vs. de yapmıyor.
sudo add-apt-repository ppa:webupd8team/sublime-text-3
sudo apt-get update
sudo apt-get install sublime-text-installer


transmission - Linux dağıtımlarının en bilindik torrent istemcisidir. Özellikleri çok fazla olmasa da "kullanılabilir" olmayı fazlası olmadan hakediyor.
sudo add-apt-repository ppa:transmissionbt/ppa
sudo apt-get update
sudo apt-get install transmission-gtk


syspeek - Sistem bilgilerini anlık olarak izleyebileceğiniz ufak bir uygulama. CPU, RAM, Disk ve Network anlık durumlarından görmek istedikleriniz seçebilirsiniz. İndikatörde işlemici durumunu gösteriyor, bu sayede bilgisayarınızın zorlandığını kolayca görebiliyorsunuz.
winusb - Flash belleğinize windows atmak için gerekli bir araç. Kendi bilgisayarınıza değil de başka bir bilgisayara format atmak ve windows kurmak durumunda kalırsanız işinize yarayacaktır :)
syspeek

sudo add-apt-repository ppa:nilarimogard/webupd8
sudo apt-get update
sudo apt-get install syspeek
sudo apt-get install winusb


unetbootin - Linux dağıtımlarını USB flash belleğinize atmanızı kolaylaştıracak bir uygulamadır. Windows için de kullanılabilir.
sudo add-apt-repository ppa:gezakovacs/ppa
sudo apt-get update
sudo apt install unetbootin


dropbox - Diğerlerinden farklı olarak kurulumu repository veya .deb dosyası aracılığı ile yapılmıyor. Nedeni ise elementaryOS da dropbox indicatörünün çalışmaması. Çözüm olarak sunulan yöntem ile dropbox'ın son sürümünü de kolayca yükleyebilirsiniz. Terminal üzerinden yes-no lar ile bu işlemi sorunsuzca halledebilirsiniz.
git clone https://github.com/zant95/elementary-dropbox /tmp/elementary-dropbox
bash /tmp/elementary-dropbox/install.sh


.deb dosyalarını kurma işlemi


Bir önceki elementaryOS sürümünde bulunan "Uygulama Merkezi" ile deb dosyalarını çift tıklayarak açıp yükleyebiliyorduk. Fakat Ubuntu ekibi "GNOME App Center" a geçiş yaptıktan sonra bildiğimiz "Uygulama Merkezi" sistemden çıkartılmış oldu. Bu yüzden deb dosyalarını terminal üzerinden yükleyeceğiz. Aslında toplu yükleme yapmak için daha kolay bir yöntem.
* İlk olarak yükleyeceğiniz tüm .deb dosyalarını bir klasörde toplayın.
DEB dosyaları sudo dpkg

* Ardından Terminal'e girip bu klasöre gidiyoruz ve aşağıdaki komut ile tüm .deb dosyalarını topluca yüklüyoruz. ( Burada gördüğünüz 2 adet kütüphane dosyasını yükleme esnasında gerektiği için dahil ettim )
Terminal dpkg

sudo dpkg -i *

.deb kurulumunda tüm bağımlılıklar yüklenmiyor. Bu komuttan sonra aşağıdaki komut ile bağımlılıkları tamamlayabilirsiniz. Yeni kütüphaneleri bu şekilde dahil ettikten sonra üstteki komutu tekrar çalıştırarak tam olarak kurulmalarını sağlayabilirsiniz.
sudo apt-get -f install


Tüm bu kurulumlara ek olarak lamp-server yani localhost olmazsa olmazlarımdan. Kurulumunun nasıl yapıldığını bir önceki yazımda ayrıntılı olarak anlatmaya çalıştım. Buradan o yazıma ulaşabilirsiniz: Ubuntu için Localhost Kurulumu - LampServer, phpMyAdmin

Kaldırma işlemleri


orca - Ekrandaki yazıları sesli olarak okuyan bir uygulama. Eğer ihtiyacınız yoksa kaldırabilirsiniz.
sudo apt-get remove gnome-orca -y


zeitgeist - Bilgisayar kullanımınızı takip ederek bilgileri paylaşan bir geliştirme uygulaması olarak görünüyor. Fakat fazla bellek tükettiği için ve ne tür bilgileri merkez ile paylaştığını bilmediğimiz için kaldırmak isteyebilirsiniz.
zeitgeist-daemon --quit
sudo apt-get --purge autoremove activity-log-manager-common activity-log-manager-control-center zeitgeist zeitgeist-core zeitgeist-datahub
sudo rm -fr {/root,/home/*}/.local/share/zeitgeist


Bütün bu işlemlerin sonunda kalan kullanılmayan (gereksiz) paketleri silmek için aşağıdaki komutları çalıştırın.
sudo apt-get autoclean
sudo apt-get autoremove


Şimdilik bu kadar.. Son olarak bilgisayarınızı kapatıp açarak yeni bir başlangıç yapabilirsiniz. Kurulacak ve kaldırılacak uygulamalar her sürümde değişiyor. Bu nedenle kendinize ve sürümünüze uygun olan uygulamaları seçiniz.
+18

Yorumlar 12

  1. Ömer
    Ömer Tarih 23 Kasım 2016 19:20
    Yeni kurulum yaptım ve ne kursam diye düşünmeye gerek kalmadan kolayca uyguladım sorunsuzca. Elinize sağlık :)
  2. OLSAN BURAK ÖZTÜRK
    OLSAN BURAK ÖZTÜRK Tarih 19 Aralık 2016 19:17
    Emeğine sağlık
  3. Onur
    Onur Tarih 24 Aralık 2016 17:11
    Emeğinize sağlık. Ancak benim flashplayer ile ilgili sorunum bulunmakta : Failed to load "libpepflashplayer.so" Freshwrapper is a translation layer which needs PPAPI plugin backend. Ensure your system have "libpepflashplayer.so" available. Paths tried: ........ şeklinde devam ediyor. Firefox ve Epiphany ikisinde de aynı durum söz konusu. Bu sorunu çözmem için yardım edebilir misiniz? Şimdiden teşekkürler.
    1. m.hanoglu Tarih 6 Ocak 2017 14:17
      Teşekkürler. Kusura bakmayın biraz geç oldu. Farketmemişim..
      sudo apt-get install adobe-flashplugin

      İle deneme yapın. Ben de benzer sorunu yaşadım. Şimdi sorun yok. Mümkünse mevcut flash player eklentisini kaldırın.
  4. Rufiq Cavadov
    Rufiq Cavadov Tarih 30 Aralık 2016 00:26
    Emeğinize sağlık.
  5. m.hanoglu Tarih 6 Ocak 2017 14:17
    Alıntı: Ömer
    Yeni kurulum yaptım ve ne kursam diye düşünmeye gerek kalmadan kolayca uyguladım sorunsuzca. Elinize sağlık :)

    Alıntı: OLSAN BURAK ÖZTÜRK
    Emeğine sağlık

    Alıntı: Rufiq Cavadov
    Emeğinize sağlık.

    Teşekkürler yorumlar için..
  6. Rufiq Cavadov
    Rufiq Cavadov Tarih 18 Ocak 2017 02:03
    Mehmet ağabeyim merhabalar. Ben komutları çalıştırırken hatalar alıyorum. Sublime text kuramıyorum mesela yardımcı olursanız sevinirim. Bu arada sistemi nasıl güncellerim karışık geldi bana nedense. Bu sekilde hatalar cikiyor.

    E: Unable to lock the administration directory (/var/lib/dpkg/)
    1. m.hanoglu Tarih 7 Şubat 2017 23:37
      Aynı anda root yetkisi ile açılmış başka bir işlem olduğundan hata veriyor. Sırayla yaparsan sorun kalmaz.
  7. M
    M Tarih 5 Aralık 2017 13:29
    Hocam merhaba,
    Elemenatary os loki yi ilk kurduğumda (dün) kilitekranından sonra gayet hızlı bir şekilde masaüstü geliyordu fakat gerekli güncellemeler ve programlar yüklendikten sonra masaüstü çok geç gelmeye başladı icon pack den dolayı olabilir diye düşünüp orjinal ikonlara döndüm fakat nafile.
    1. m.hanoglu Tarih 6 Aralık 2017 12:03
      Merhaba, arada yavaşlamalar olabiliyor, çok nadiren, ama açılışta hiç ratslamadım. Sadece kapanma sırasında oluyor bende.. Nedenini tam olarak söylemek mümkün değil. İlk kurulumda stabiliteyi yakalamak için biraz denemeler yapmak gerekiyor.
      Peş peşe birkaç kez kurduğumu hatırlıyorum.
  8. yusuf
    yusuf Tarih 14 Aralık 2017 21:03
    Uzun ve yararlı yazı için teşekkürler. Sistem kurup özelleştirmeyi çok hızlı bir şekilde yaptım sayenizde. :D
    1. m.hanoglu Tarih 29 Aralık 2017 17:15
      Teşekkürler :) Yazıyı güncelleyeceğim yakın zamanda. Ayrıca kullandığım uygulamalar başlığı altında bir yazı daha ekleyeceğim.
Yorum ekle

Yorum ekle

    • winksmile
      laughing
      angry
Okunamayan kodu yenilemek için resmin üstüne tıklayınız